[MSN] Als omstanders eerder hadden gebeld was het Armando Museum niet afgebrand? Oorzaak brand onbekend?

[Museum Security Network Mailing list]

Het  Armando Museum huurde mij in om een risicoanalyse te doen. Onderstaande tekst is NIET gebaseerd op 'insider' informatie  maar op info uit  publieke bronnen en op vakkennis. 

Armando Museum: als omstanders sneller gebeld hadden zou het museum gered zijn? Oorzaak brand onbekend.


AMERSFOORT - Als omstanders 112 hadden gebeld, had de Elleboogkerk waarin het Armando Museum was gevestigd wellicht gered kunnen worden. Dit zei burgemeester Van Vliet-Kuiper van Amersfoort woensdag tijdens de presentatie van een onderzoek naar het incident.


Wanneer het waar is dat de brand eerder door omstanders geconstateerd is dan door de rookmelders in het museum is slechts één conclusie mogelijk: de brand is van buitenaf begonnen. Wanneer een brand van buitenaf begint dan is het namelijk mogelijk dat hij escaleert voordat hij gedetecteerd wordt door de inpandige rookmelders en in een eerder stadium al van buitenaf te zien is door omstanders. De verklaring van de burgemeester geeft aan dat een telefoontje van omstanders naar 112 eerder mogelijk was dan detectie door de inpandige brandmelders en zelfs het Armando Museum had kunnen redden.

Er vonden voorafgaand aan de brand in het museum werkzaamheden plaats aan de buitenkant van het museum. Deze werkzaamheden hielden onder andere solderen in met open vuur volgens Radio Televisie Utrecht (RTU). Toch wordt staande gehouden dat de oorzaak van de brand niet duidelijk is. Het zal wel kloppen dat door het instorten van het dak geen onomstotelijk bewijs geleverd kan worden dat die werkzaamheden de oorzaak van de brand waren. Zijn er andere oorzaken te bedenken? Volgens mij niet.

Toch verkeren de onderzoekers naar de oorzaak van de brand in een heel moeilijke positie. Wanneer ze namelijk in hun rapport zouden verklaren dat de werkzaamheden de brand veroorzaakten leidt dat onvermijdelijk tot schadeclaims tegen het loodgietersbedrijf. Dat bedrijf – door juristen bijgestaan – zal dan weer een claim indienen bij de onderzoekers die helaas alleen op basis van ‘circumstantial evidence’ kunnen beweren dat de werkzaamheden de brand veroorzaakten. Er is meer. Niet alleen de opstalverzekeraar zal bij een duidelijke conclusie over de oorzaak van de brand proberen schade te verhalen op de veroorzaker van de brand. De bruiklenen in het museum waren ook verzekerd. Indien duidelijk zou kunnen worden aangetoond dat de werkzaamheden aan het dak de oorzaak van de brand waren, dan zal die verzekeraar natuurlijk willen weten of er overleg is geweest tussen de huisbaas/opdrachtgever, de gemeente dus, en het museum over de werkzaamheden. Mocht dat overleg niet heb!
 ben plaatsgevonden, dan heeft de verzekeraar van de collectie ongetwijfeld een hartig woordje te spreken met de gemeente. Wanneer er wel sprake is geweest van overleg tussen de huisbaar en het museum over de werkzaamheden aan het dak, dan zal de verzekeraar niet nalaten kritische vragen te stellen aan het museum over brandpreventieve maatregelen – bijvoorbeeld continu toezicht door een brandwacht – bij de werkzaamheden.

In de kranten was te lezen dat er op de maandag van de brand niemand van het museum aanwezig was. Betekent dat dat het museum vanuit de collectieverantwoordelijkheid geen toezicht hield op de werkzaamheden? Waren er met de gemeente afspraken gemaakt over toezicht door een brandwacht? Allemaal vragen waar ik het antwoord niet op weet.

Het is duidelijk dat er te veel partijen zijn – de gemeente, het museum, de loodgieters – die belang hebben bij ‘onduidelijkheid’ over de oorzaak van de brand. Het ‘verwijt’ dat het museum had kunnen worden gered als de omstanders eerder gebeld hadden biedt, onbedoeld, zeer veel informatie over de oorzaak van de brand.

Er blijft nog een heel klein maar over: het is, de kans is heel klein, mogelijk dat de brand onder de kap is ontstaan, maar veel te laat gedetecteerd werd doordat de melders onder de kap waren uitgezet in verband met de werkzaamheden. Of die melders uitgeschakeld waren is terug te vinden in de logfiles van de brandmeldcentrale (tenzij ook die door de brand verwoest is). 

Burgemeester Van  Vliet-Kuiper gaat uit van  een 'als'  veronderstelling. Als omstanders eerder gebeld haddeen, dan was de  kerk misschien gered.

Een andere ' als'  redenering is  ook mogelijk: Als werkzaamheden  de  brand veroorzaakt hebben  en als er brandpreventieve  maatregelen, bijvoorbeeld inzet van een brandwacht, waren genomen dan was de kerk met zekerheeid niet afgebrand...

Ton Cremers